Geçmişin – dînî olan ve millî olmayan – büyük
ideolojileri, yükselme eğilimini fark ettikleri milliyetçi ideolojinin varlığı
karşısında partikülarizm içinde direnme biçiminde tepki verdiler; bir diğer
ifadeyle, toplumsal grubun temsil ettiği bir gerçekliğe karşı
çıkarak kendi yörelerini ve törelerini koruma anlayışını seçtiler, içlerine
kapandılar. Bu ideolojiler yani büyük emperyal ideolojiler devletin birlik ve
bütünlüğünün garantileriydiler. Hellenistik monarşiler ve Roma imparatorluğu,
bazı özellikleri ile modern uluslar izlenimini uyandıran güçlü ve üniter
devletlerdi ve bu güçlü devletler kendi öznelerine tek bir ideoloji empoze
etmezlerdi ve belli bir plüralizm / çoğulculuğa müsade ederlerdi. Güçlü devletin
bu yaklaşımı – büyük ideolojiyi sürekli
korumak suretiyle imparatorluğu ayakta tutmak – o devletin içinde yaşayan
ethnileri - ethnik ve inançsal aidiyetleri nedeniyle - şiddetli baskı altında
tutmak ve tenkil etmek biçiminde olmadı. Bu, şiddetli baskı olmaması hâli (yani
personnalisation ile dépersonnalisation arasında tatlı sert bir dengenin
sürdürlmeye çalışılması), Yahudî ethnik varlığı için de aynen böyleydi;
yukarıda belirtildiği üzere kısmî bir özgül davranış biçimine, dönemin koşulları da dikkate alındığında,
açıktı büyük devlet.
LACERTUS Merhaba sayın Koryürek, Bugünkü makalenizi key(i)fle okudum, bir Boğaz insanı, hele de 20 senedir ülkesini göremeyen bir mültecî! olarak biraz da hayıflandım, o balıkhâneyi bilirim, zaman zaman da bütün diğer balıkhâneleri de gezerdim. Yüksek müsadenizle bir dil – etimoloji düzeltmesi yapacağım ; Lakerda nın etimolojisi olarak İspanyolca La Kerrida ’yı vermişsiniz ki, katılmam mümkün değil. Yakında Istanbul’da Küresel Yayınlar’dan çıkacak olan Türk dilindeki Yunanca Kökenli Kelimeler isimli préliminaire kitabımda da bulunabileceği üzere aşağıda bu kelimenin köklerini veriyorum. Bu kelime daha sonraları yani Latince’den Yunanca’ya lakérda λακέρδα ve "palamut veya orkinos tuzlaması" anlamıyla girmiş oradan da Türkçe’ye intikal etmiştir. Lakerda yapan herhâlde çok azalmış olmalıdır. Le Gaffiot, Dictionnaire étymologique latin - Latince etimolojik lugatında dik dörtgen şeklinde olan, uzunca, boyu eninden fazla duran bir hayvan olan kertenkeleni...

Yorumlar
Yorum Gönder